Waqt il-Kafé
Id-Dwal tal-Milied: Kmieni jew Le?

WAQT IL-KAFÉ… ma’ Joe Julian Farrugia

 

Issib min għadu jgerger… Imma kif diġà xegħlu d-dwal tal-Milied meta għadu x-xahar tal-mejtin? Huwa veru li aktar ma jgħaddi ż-żmien aktar qegħdin nixgħelu kmieni. Imma ma nara ebda ħsara f’dan kollu.

X’differenza se tagħmel lill-erwieħ jekk nixgħelux f’Novembru jew f’Diċembru? Wara kollox, fiċ-ċimiterji ċipress ikun hemm, mhux siġar tal-Milied. U ċ-ċipress li jixgħeluhx. Imma ħallina miċ-ċajt…

Il-Milied qiegħed isir aktar kummerċjali. Veru. U ħażin jekk ninsew it-tifsira ewlenija tal-Milied. Imma mbilli jinxtegħlu d-dwal minn xahar qabel, ma nara xejn ħażin fiha.

Jien il-Milied inħobbu ħafna u l-atmosfera tiegħu ma ddejjaqni qatt, lanqas f’Novembru. U jekk id-dwal jinxtegħlu qabel biex jgħinu lill-kummerċ, ma nara xejn ħażin fiha lanqas. Jixtri min irid imma d-dwal igawdihom kulħadd, min jixtri u min le.

Id-“dawl” tal-Milied beda fil-Ġermanja fis-seklu tmintax bil-mixgħela tax-xemgħa, li għal dak iż-żmien kien mezz li ma kienx jiflaħ għalih kulħadd. Kienet tradizzjoni tas-sinjuri li wara l-ikla tal-Milied, jinġabru madwar is-siġra tal-Milied armata bix-xemgħa, jixgħeluhom, ikantaw l-għanjiet u jiftħu r-rigali.

Meta kien ivvintat l-elettriku, ċertu Edward Johnson kien għamel tmien bozoz jixgħelu flimkien fuq wire wieħed. Maż-żmien il-kunċett żviluppa aktar, id-dwal bdew iteptpu, in-numru tal-bozoz kiber u d-dawl tal-Milied sar inqas għali fil-prezz biex illum sar xi ħaġa komuni f’kull dar, fis-salotti u fit-twieqi.

B’dawn id-dwal bdew jinxtegħlu t-toroq u filgħaxijiet isiru qishom bi nhar. Toroq prinċipali f’Malta u barra tarahom u jkun fihom għaxqa. Tara l-oriġinalità u l-kreattività ta’ dawk li jiddisinjawhom b’mod tassew artistiku biex idaħħluk fl-atmosfera tal-festi.

Sa ftit snin ilu, madwar l-Ewropa d-dwal bdew jinxtegħlu xahar eżatt qabel il-Milied jiġifieri fil-25 ta’ Novembru meta jiftħu l-maġġoranza tas-swieq tal-Milied. U f’dawn l-aħħar snin qegħdin jinxtegħlu anki qabel dik id-data… anki t-toroq f’pajjiżna.

X’fiha ħażin li tara toroq sbieħ u speċjalment it-tfal, wiċċhom aħmar jixgħel u mistagħġeb bil-ġmiel ta’ dwal jiżfnu, imgezzin fil-ħwejjeġ tas-suf u jżommu xi rigal sabiħ li xtaqu? Le, le… jibda meta jibda… il-Milied inħobbu wisq! Huwa l-uniku żmien li jġiegħlni nsir tifel mill-ġdid… meta fis-sempliċità tal-ħajja kollox kien sabiħ u inkwiet ma kontx naf xi jkun…

Aħbarijiet Oħra
Kronaka

Il-Pulizija qed jinvestigaw is-sejba ta’ kadavru ta’ mara li kienet ilha mejta 3 xhur. TVM huwa infurmat li l-mara hija Ingliża ta’ 69 sena li nstabet mgħottija bil-kutri fis-sodda fi stat…

Saħħa

Bħalissa f’Malta hawn madwar 7,000 persuna li qed tbati mid-dimenzja, din mistennija titla’ għal 13,000 sas-sena 2050. Fl-ewwel konferenza nazzjonali tad-dimenzja, ġiet diskussa din il-marda, kif tolqot lil ta’ madwarha,…

Lokali

Skont il-Perit Carmel Cacopardo, ir-riżenja ta’ Arnold Cassola mill-Alternattiva Demokratika fuq l-abort hija biss skuża. Intervistat fuq il-programm ta’ Television Malta Ras imb ras, il-Perit Cacopardo qal li hu kien…

Aktar