Ambjent
“Il-ġejjieni tad-dinja qed jinħaraq fuq l-artal ekonomiku”

Il-President tal-Brażil, Jair Bolsonaro, ordna lill-armata tassisti biex jiġu ikkontrollati n-nirien. F’digriet, il-President awtorizza biex is-suldati jintbagħatu f’riżervi naturali, f’artijiet indiġeni u f’żoni li jinsabu mal-fruntiera.

Id-deċiżjoni jidher li ttieħdet wara pressjoni kbira fuq il-President minn diversi mexxejja Ewropej, fosthom il-President Franċiż Emmanuel Macron. Min-naħa tiegħu, Bolsonaro, ikkritika r-reazzjoni ta’ pajjiżi oħra u insista li n-nirien ma jistgħux jintużaw bħala skuża biex jiġu imposti sanzjonijiet fuq il-Brażil.

Dan wara li Franza u l-Irlanda li wissew li jekk il-Brażil ma jagħmilx sforz akbar biex jindirizza in-nirien fl-Amażjona, mhux se jirratifikaw ftehim tal-kummerċ mal-pajjiżi tal-Amerka t’Isfel. Ir-rabja tal-pubbliku għan-nuqqas ta’ azzjoni mill-gvern Brażiljan intweriet bi protesti quddiem l-ambaxxati tal-Brażil f’diversi pajjiżi.

Fis-servizz li jmiss,TVM tkellem mal-bijologu Sandro Lanfranco, dwar l-importanza tal-Amażonja għad-dinja u għaliex in-nirien f’din il-foresta qed iqanqlu daqstant reazzjoni ta’ rabja u protesti.

“Il-firxa totali tal-Amazon hija kważi daqs l-Ewropa kollha, qed ngħidu li tliet kwarti tal-Ewropa hija firxa ta’ art kbira ħafna, diffiċli timmaġinaha, kollha siġar, imma li qed jiġri bħalissa li f’postijiet, hemm firxiet imdaqqsin li qed jinħarqu apposta mill-bniedem fl-aħħar mill-aħħar biex jagħmel il-flus. Dan, bħal ħafna postijiet oħrajn tad-dinja il-futur tagħna, il-foresti tagħna, l-annimali u l-pjanti tagħna qed jinħarqu fuq l-artal ekonomiku.”

Il-bijologu Sandro Lanfranco qal li bħalissa huwa żmien ta’ nixfa fil-foresta tal-Amażonja u xi nirien kultant ikunu naturali. Iżda r-rata ta’ nirien din is-sena hija kważi d-doppju ta’ snin ta’ qabel. Il-kriżi tal-Amazonja hi kumplikata mill-fatt li meded ta’ siġar qed jinqerdu għall-bejgħ taz-zkuk jew biex l-art tinbidel f’raba’ jew biex jirgħu l-annimali.

Ritratti mis-satellita juri ħafna żoni ta’ ħruq ta’ siġar fi żmien qasir. Stimi juru li kull minuta qed jinħarqu siġar daqs ħames grounds tal-futbol, bid-duħħan qed idallam bliet Brażiljani li jinsabu mili ‘l bogħod.

“Dan il-post huwa patrimonju dinji mhux biss għall-Amerika t’Isfel, għax l-ewwelnett fih varjetà inkredibbli ta’ annimali u pjanti ħafna minnhom li għadhom ma ġewx skoperti, huma ġodda għax-xjenza, joffri ħafna servizzi li huma importanti għalina, inaddfu l-arja per eżempju biex nagħmluha b’mod sempliċi.”

Żied jgħid li s-siġar tal-foresta jagħtu ċertu ammont ta’ ossiġnu u jixorbu ħafna mid-dijossidu tal-karbonju li huwa l-gass li jikkawża l-bidla fil-klima. Qal li l-ambjent tant hu varjat u kumpless li la darba jinqered se jkun inqered għal dejjem.

“Hemm min jgħid jinqatgħu s-siġar, ma ġara xejn, ftit snin oħra jerġgħu jikbru. Mhux minnu dan. Għax il-foresta tal-Amazon għandha bżonn l-ilma, hi toħloq il-klima tagħha stess, tant hija kbira, u kull darba li taħraq parti mill-foresta, iż-żona ta’ hemmhekk tinxef tikka, u aktar ma tinxef aktar huwa diffiċli biex jikbru siġar oħrajn.”

Billi l-Amażonja hi kunsidrata bħala l-pulmun tad-dinja, ħafna mexxejja qed jagħmlu pressjoni fuq il-Gvern Brażiljan fosthom pajjiżi Ewropej. Il-Finlandja qed tikkunsidra taqta’ l-importazzjoni tal-laħam Brażiljan.

Il-bijologu Sandro Lanfranco temm jgħid li bill-bniedem jew mingħajru, id-dinja xorta għaddejja minn perjodu li qed tisħon għaliex għadha ħierġa miż-żmien tas-silġ li spiċċa madwar 18,000 sena ilu. Qal li miż-żmien industrijali ‘l hawn, l-azzjonijiet tal-bniedem inkluż il-ħruq tal-fossili għall-enerġija, u l-qtugħ u l-ħruq ta’ ħafna siġar, fost azzjonijiet oħra, qed joħloq gassijiet li qed jgħaġġlu r-rata li biha qed tisħon id-dinja u dan qed iħalli riperkussjonijiet kbar fuq l-ambjent tad-dinja kollha.

Aħbarijiet Oħra
Partit Nazzjonalista

Waqt żjara fix-xelter tal-YMCA li għandu mat-30 resident, il-kap tal-Partit Nazzjonalista Adrian Delia qal li r-realtà tal-faqar f’Malta, qiegħda tiżdied minkejja t-tkabbir ekonomiku tal-pajjiż. Dr Delia qal li l-Gvern għandu…

Xogħol

Fit-tieni kwart tas-sena, bejn April u Ġunju li għadda, Malta kellha t-tielet l-ogħla rata ta’ sejħiet għal impjiegi fis-suq tax-xogħol. Skont ċifri tal-Eurostat, il-postijiet tax-xogħol li kienu qed ifittxu l-ħaddiema…

Aktar