Storja
Jistudjaw kif se jiskavaw villa Rumana li tinsab mirduma f’Birżebbuġa

Heritage Malta għaddejja bi studji biex villa Rumana li tinsab fl-inħawi ta’ Għar Dalam terġa’ tiġi skavata mill-ġdid wara 100 sena, bit-tama li jintefa’ dawl ġdid fuq l-istorja ta’ Malta.

Tefgħa ta’ ġebla ‘l bogħod minn Għar Dalam, fil-limiti ta’ Birżebbuġa, hemm villa Rumana, li kontra dik tar-Rabat, hi mirduma.

Wara għexieren ta’ snin li dan is-sit storiku tħalla mitluq, Heritage Malta bdiet tnaddaf il-post u qed isiru studji biex terġa’ tiġi skavata għall-ewwel darba f’100 sena.

Il-Perit ta’ Heritage Malta, Ruben Abela qal ”hemm il-pjan li jsiru anki skavi arkeoloġiċi madwarha sabiex imbagħad inkunu nistgħu nfasslu pjan ta’ konservazzjoni u kif se tiġi interpretata u mgħoddija lin-nies ħalli jżuruha u japprezzaw il-valur u l-istorja tagħha.”

Il-Perit Ruben Abela kompla jgħid li bl-avvanzi li saru fost oħrajn fit-teknoloġija, dan l-iskavar jista’ jiskopri tagħrif ġdid fuq il-villa u l-istorja ta’ Malta fi żmien ir-Rumani.

Wieħed jidħol aktar fir-reqqa u jfittex affarijiet aktar profondi. Ninsabu ċerti li fil-materjal li anki ġie skavat dak iż-żmien se nsibu affarijiet li jixħtu dawl fuq il-villa aktar milli tefgħu dak iż-żmien.

Viċin il-villa, hemm ukoll ċisterna fejn ir-Rumani kienu jaħżnu l-ilma.

Il-Perit Abela qal li l-pjan hu li l-villa tinfetah għall-pubbliku bħalma sar it-Tempju ta’ Borġ in-Nadur li jinsab fl-istess inħawi.

Faċċata tal-villa hemm Għar Dalam . . . li fih instabu fost l-eqdem fdalijiet tal-bniedem u annimali li m’għadhomx jgħixu f’Malta, fdalijiet li jmorru lura aktar minn 5,000 sena qabel Kristu.

Il-Kuratur ta’ Għar Dalam, Paul Portelli qal ”l-istorja tal-bniedem li għex hawnhekk. Hawnhekk instabu fdalijiet antiki u qodma tal-bniedem f’Malta. Fil-fatt dak il-perjodu nafuh bħala l-Għar Dalam phase.”

Is-Sur Portelli spjega li dan l-għar serva wkoll ta’ xelter fi żmien il-gwerra. Qal li apparti l-valur storiku, Għar Dalam hu sit Natura 2000 għax fih jgħix annimal endemiku li jikber biss fl-għar.

Aħbarijiet Oħra
Lokali

Pierre Portelli dar għall-mezzi soċjali u kiteb li l-Membru Parlamentari Nazzjonalista Karol Aquilina akkumpanja lil Manuel Delia l-Qorti fil-każ li għandu kontra l-midja tal-Partit Nazzjonalista. Dalgħodu fil-qorti kompliet il-kawża li…

Infrastruttura

Il-Kamra tal-Periti f’reazzjoni inizjali għal proposti għar-regoli l-ġodda dwar it-twaqqigħ u l-iskavar qalet li dawn mhumiex aċċettabbli u infurmat lil Periti bil-pożizzjoni tagħha biex tittieħed deċiżjoni dwarhom f’laqgħa ġenerali straordinarja…

Saħħa

Id-Deputat Prim Ministru u Ministru għas-Saħħa Chris Fearne inawgura s-Sala San Ġorġ Preca, waħda mill-ewwel swali li ġiet irranġata bħala parti mill-istrateġija ta’ għaxar snin għas-saħħa mentali. Minn għada din…

Lokali

Id-Dwana fl-Ajruport Internazzjonali ta’ Malta waqfet passiġġier li kellu fuqu €34,220 fi flus kontanti mhux iddikjarati. Il-passiġġier kien sejjer l-Amman. Meta kien mistoqsi minn uffiċjal tad-Dwana dwar kemm kellu flus,…

Aktar