Lokali
AĠĠORNAT: L-aġenziji ta’ kreditu DBRS u Moody’s jgħollu r-rating ta’ Malta

Żewġ aġenziji tal-credit ratings, id-DBRS u Moody’s, f’rapporti separati għollew il-credit rating ta’ Malta. L-aġenzija Kanadiza DBRS tat għall-ewwel darba ir-rating ta’ A bi prospetti stabbli lil Malta. L-aġenzija qalet li dan it-titjib fir-rating huwa bbażat fuq il-fatt li l-livell tad-dejn tal-gvern qabad xejra ‘l isfel minħabba t-tkabbir ekonomiku u prospetti ta’ tkabbir li ser ikompli jikkontribwixxi għal bilanċ pożittiv.

Mill-banda l-oħra Moody’s għall-ewwel darba f’aktar minn erba’ snin irrevediet il-prospetti għar-rating ta’ Malta minn ‘A3 stabbli għal ‘A3 b’xejra pozittiva’.

L-ekonomisti tal-aġenzija DBRS qed ibassru li sal-2022, id-dejn tal-Gvern ser ikun 7% inqas milli kien mistenni u huwa stmat li ser ikun ta’ madwar 41% tal-prodott domestiku gross. Żiedu jgħidu li s-sena li għaddiet il-miri tal-Gvern Malti intlaħqu u nqabżu. L-aġenzija qalet li r-rating ta’ Malta fil-livell A huwa dovut ukoll minħabba li l-pajjiż huwa fiż-żona Ewro.

L-ekonomisti elenkaw dak li qiesu bħala l-aspetti li jagħmlu l-ekonomija Maltija vulnerabbli, fosthom il-garanziji fuq is-self tal-intrapriżi statali kif ukoll li l-ekonomija Maltija tiddependi minn fatturi barranin. Magħhom żiedu wkoll il-pressjoni tal-pensjonijiet u l-ispiża tal-qasam tas-saħħa.

Madankollu qalu li l-ekonomija Maltija qed tkompli tissorprendi b’riżultati u tkabbir ekonomiku li huwa kważi tliet darbiet aktar mill-medja tal-Unjoni Ewropea. Ir-rapport tal-aġenzija DBRS jattribwixxi dan kemm għall-industrija tal-gaming, għat-turiżmu u għall-industriji tas-servizzi li qed jiġġeneraw l-impjiegi.

L-ekonomisti qalu li jistennew li l-ekonomija Maltija ser tkompli tikber bir-rata ta’ madwaar 5% sal-2020. Iż-żieda fl-impjiegi u l-proġetti infrastrutturali biex ikunu indirizzati ċerti defiċjenzi, filwaqt li l-livell tal-pagi ras għal ras ser ikomplu joqorbu lejn il-medja tal-pajjiżi tal-Unjoni Ewropea.

L-ekonomisti jwissu li l-inċertezzi tal-Brexit, il-politika Amerikana u l-isforzi tal-Unjoni Ewropea biex ikun hemm sistema waħda tat-taxxa għal pajjiżi membri jistgħu sa ċertu punt inaqqsu l-attrazzjoni ta’ Malta għall-investiment. L-istess jgħodd għal regolamenti li jistgħu jxekklu l-industrija tal-gaming. L-aġenzija iżda tat ċertifikat tajjeb għat-tmexxija ekonomika u fiskali li wasslet għal bilanċ fil-budget tal-Gvern.

Ir-rapport jikkumenta wkoll dwar l-istabbilità politika, il-governanza u l-istituzzjonijiet. Jgħid li l-Gvern qed jieħu passi biex isaħħaħ il-qafas istituzzjonali. Josserva wkoll li l-investigazzjonijiet u l-proċeduri fil-Qorti huma indikazzjoni tal-bżonn ta’ tisħiħ fil-qasam tal-governanza.

L-aġenzija Moody’s qalet li tejbet il-prospetti għar-rating ta’ Malta fuq il-bażi li l-Gvern tejjeb il-finanzi tiegħu u issa għandu bilanċ, waqt li rażżan ukoll id-dejn u l-garanziji fuq id-dejn. L-aġenzija waqt li nnutat il-bilanc fil-finanzi tal-Gvern qalet li parti mit-titjib kien dovut għad-dħul mill-programm ta’ ċittadinanza b’investiment, iżda l-akbar żieda fid-dħul tal-Gvern kienet ġejja mit-tkabbir ekonomiku sostenibbli. L-ekonomisti ta’ Moody’s ikkumentaw, fost oħrajn, li jekk dal-pass ekonomiku ta’ Malta jissokta, l-aġenzija tkun tista’ tgħolli r-rating ta’ Malta għal livell ta’ A2.

Ir-rapport jgħid li s-sena l-oħra l-ekonomija Maltija kibret bi tliet punti perċentwali aktar milli mistenni. Il-Moody’s innotat ukoll diversi riformi li saru, fosthom fis-suq tax-xogħol, li wasslu għal rata tal-qgħad li naqset għal livell rekord, kif ukoll il-progress li Malta għamlet biex żiedet l-effiċjenza bid-diversifikazzjoni fis-suq tal-enerġija. Moody’s ukoll jikkumentaw b’kawtela fuq id-dħul mill-programm taċ-ċittadinaza.

Waqt li l-aġenzija temmen li Malta ser issostni dan ir-rating u tista’ ttejbu wkoll, twissi li r-rating jista’ jiġi rivedut ‘l isfel jekk tirriżulta prova ta’ korruzzjoni jew li tnaqqret is-saltna tad-dritt, jew inkella l-pajjiż ikollu xokkijiet fis-sistema finanzjarja tiegħu.

Aħbarijiet Oħra
Kronaka

Malti ta’ 19-il sena li kien jinsab miżmum arrestat ġewwa l-Lock-up fil-Kwartieri Ġenerali tal-Pulizija, ipprova jweġġa’ lilu nnifsu. Il-każ seħħ illum fis-7pm.  Intervent immedjat tal-Pulizija waqqaf din l-azzjoni u r-raġel…

Lokali

San Ġiljan sebaħ nadif pupilla wara lejl ta’ divertiment f’Jum San Patrizju. Il-ħaddiema tat-tindif xkupaw 15-il tunnellata ta’ skart f’ħames sigħat. Ma’ sbieħ it-Tnejn filgħodu, il-Pjazza ta’ Spinola u toroq tal-madwar…

Kronaka

Lejn is-snin sittin tas-seklu sbatax, il-Berġa tal-Italja kienet imżejna b’dak li jissejjaħ la scala grande, it-taraġ il-kbir. Bl-interventi strutturali li sar fil-berġa tul is-snin il-preġju tat-taraġ intilef meta fost oħrajn…

Kultura

Aktar minn 500 mudell, xogħol membri ta’ waħda mill-għaqdiet lokali tal-mudelli, qed ikunu esebiti fil-Mużew Marittimu fil-Birgu. Il-wirja se tkun miftuħa għall-aħħar ġunrata, għada, jum ta’ btala pubblika. Mijiet ta’…

Aktar